... / ... / ... / ... / Fysiologie / Hormonen

Hormonen

Over mannelijke hormonen.

De voortplantingsfuncties van de man zijn bijzonder complex. Enerzijds wordt het 'man zijn' bepaald door het mannelijk hormoon testosteron, anderzijds is voor het voortplanten de productie van zaadcellen noodzakelijk. Zowel testosteron als zaadcellen worden door de zaadballen (=testikels) gemaakt onder invloed van hormonen, die in de hersenen en in het hersenaanhangsel (=hypofyse) worden gemaakt. 



Structuur van het mannelijk hormoon testosteron

LH en FSH
Via het bloed komen deze hormonen LH (luteiniserend hormoon) en FSH (follikel stimulerend hormoon) bij de zaadbal. LH zal de productie van testosteron stimuleren. Het testosteron wordt vervolgens via de bloedbaan getransporteerd naar diverse plaatsen in het lichaam. Zo wordt het mannelijk beharingpatroon (baard, snor, borsthaar), maar ook kaalheid, bepaald door de aanwezigheid van testosteron. Zoals later beschreven zijn de zin in vrijen en de potentie mede afhankelijk van de hoeveelheid testosteron. Het FSH is noodzakelijk voor de vorming van zaadcellen. Het interessante is, dat de zaadballen zelf aan de hersenen en hypofyse aangeven hoeveel LH en FSH gewenst is, zodat nooit teveel of te weinig testosteron en zaadcellen gemaakt worden.

Temperatuur en sperma
Het verschil in temperatuur tussen de balzak en de rest van het lichaam is ongeveer 2-3 C. Een verhoging van de temperatuur van de geslachtorganen lijkt van invloed op de spermaproductie. Er zijn voldoende argumenten om te stellen dat een te hoge temperatuur van het scrotum slecht is voor de zaad kwaliteit. Te hoge temperaturen zijn bijvoorbeeld wanneer men langdurig in een warm bad zit, of langdurig in de sauna is. Ook het dragen van strak ondergoed kan de temperatuur van het scrotum doen stijgen. 

Dat hoge temperaturen nadelig zijn, wordt gesteund door de waarnemingen dat mannen rond de Middellandse Zee in de winter beter bevruchten dan in de zomer. Daarnaast is in de Verenigde Staten gebleken dat in de zomer de zaadkwaliteit, met name het aantal zaadcellen, lager is dan in de winter. Dit heeft ertoe geleid dat men thans aan het onderzoeken is of bepaalde beroepen ook aanleiding kunnen geven tot een hogere temperatuur van het scrotum. Ook in geval van bepaalde aandoeningen zoals: niet ingedaalde zaadballen (cryptorchisme), spatader van de balzak (varicocele), retractiele testes en koortsende ziektes.