... / ... / ... / ... / 2016-11 / Focus op geheugeneiwit

Focus op geheugeneiwit

Met behulp van muizen onderzoekt neurowetenschapper Martijn Kool hoe nieuw geheugen bij mensen wordt gevormd. Daarbij focust hij op het geheugeneiwit.

Martijn Kool
Kool (links) in actie tijdens de ScienceBattle

Gelijkenis
Ja, wetenschappers kunnen nog veel van muizen leren, stelt Kool. Hun brein lijkt sterk op dat van mensen. Ze zijn weliswaar kleiner, maar alle hersengebieden zijn min of meer aanwezig en er bestaan grote overeenkomsten in hersenstructuur van muis en mens.
 
Fietsongeluk
Kool werkt op de afdeling Neurowetenschappen van het Erasmus MC. Zijn werkgebied is de hippocampus, bijgenaamd 'zeepaardje' (foto rechtsonder). Veel kennis over dit breindeel is te danken aan de Amerikaanse patiënt Henry Molaison die als 7-jarige hersenletsel opliep door een fietsongeluk.
 
Hersenoperatie
Molaison kreeg na de val last van zeer ernstige epilepsie. Een gerenommeerd chirurg besloot destijds, in 1953, om het hersengebied waar de storingen ontstonden weg te snijden. De hippocampus ging er grotendeels uit. Alles leek daarna goed te gaan: motoriek, spraak en gevoel waren niet aangetast. Totdat bleek dat Henry zijn geheugen kwijt was. Hij wist alles nog van vroeger, maar kon geen nieuwe feiten onthouden. Wat hem minuten geleden was verteld, wist hij direct niet meer. Nieuwe mensen moesten zich steeds weer voorstellen.
 
Geheugeneiwit
Mede dankzij deze operatie is ontdekt dat de hippocampus een grote rol speelt bij het geheugen. Ook bij dementie is juist de hippocampus aangetast. Kool focust bij zijn research op het geheugeneiwit CaMK2. Muizen die dit eiwit niet meer hebben, kunnen niet meer leren. Dat weten we al 25 jaar van muizen, maar sinds kort zijn er ook patiënten geïdentificeerd die een ernstige verstandelijke handicap hebben door een mutatie in het CaMK2-gen.
 
HippocampusVerwant
Kool: "Het CaMK2-eiwit is aanwezig in drie verschillende vormen die sterk aan elkaar verwant zijn. Ik onderzoek wat voor verschillende functies ze hebben en waarom ze elkaars functie niet kunnen overnemen."
 
ScienceBattle
Kool deed afgelopen oktober mee aan de ScienceBattle: Rotterdam tegen Delft. Bij deze krachtmeting verruilen jonge wetenschappers hun vertrouwde onderzoeksplek voor het theaterpodium. Publiek in de zaal oordeelt wie z'n onderzoek het beste presenteert. Kool won. Zijn prijs? Een potje hersenen (uit het slachthuis).

gepubliceerd: 24 november 2016.

Deel deze pagina: